กาดี ไอเซนคอตแทบไม่เสียเวลาเลยในการเผยให้เห็นว่าเขาให้ความสำคัญกับอะไร ในวันแรกของการประชุมรัฐสภาเนสเซตชุดที่ 26 ของอิสราเอล พรรคยาชาร์ของเขาได้ร่วมกับกลุ่มการเมืองอื่น ๆ เสนอร่างกฎหมายเพื่อจัดตั้งคณะกรรมาธิการไต่สวนแห่งรัฐว่าด้วยการสังหารหมู่เมื่อวันที่ 7 ตุลาคม จำกัดวาระการดำรงตำแหน่งของนายกรัฐมนตรี และยกเลิกการปฏิรูปสถาบันครั้งสำคัญที่ประกาศใช้ในสมัยของเบนยามิน เนทันยาฮู
บนกระดาษ มาตรการเหล่านี้ถูกนำเสนอว่าเป็นความพยายามที่จะฟื้นฟูความรับผิดชอบและเสริมความแข็งแกร่งให้แก่สถาบันประชาธิปไตย แต่ในทางปฏิบัติ จังหวะเวลา บริบททางการเมือง และผลที่อาจตามมาของมาตรการเหล่านี้ ทำให้เกิดคำถามจริงจังเกี่ยวกับวิจารณญาณและลำดับความสำคัญของไอเซนคอต
อิสราเอลสมควรได้รับการเอาผิดผู้รับผิดชอบต่อเหตุการณ์ 7 ตุลาคม และยังสมควรมีรัฐบาลที่สามารถปกป้องผลประโยชน์ของชาติได้ โดยไม่ต้องให้ความอยู่รอดทางการเมืองขึ้นอยู่กับพรรคการเมืองที่มีจุดยืนขัดแย้งโดยพื้นฐานกับลำดับความสำคัญเชิงยุทธศาสตร์ของประเทศ
เป้าหมายทั้งสองประการนี้ไม่ควรเป็นสิ่งที่ต้องเลือกอย่างใดอย่างหนึ่งเลย
ความโหดร้ายเมื่อวันที่ 7 ตุลาคม 2023 ถือเป็นความล้มเหลวที่ร้ายแรงที่สุดครั้งหนึ่งในประวัติศาสตร์อิสราเอล การสอบสวนการตัดสินใจทางการเมือง การทหาร ข่าวกรอง และระดับสถาบันที่เกิดขึ้นก่อนการสังหารหมู่นั้นไม่ได้เป็นเพียงสิ่งที่เหมาะสมเท่านั้น แต่เป็นสิ่งที่จำเป็นอย่างยิ่ง
แต่การเอาผิดผู้รับผิดชอบจะเริ่มต้นและจบลงที่เบนยามิน เนทันยาฮูเพียงคนเดียวไม่ได้
ไอเซนคอตเองเคยดำรงตำแหน่งเสนาธิการกองทัพอิสราเอล (IDF) ระหว่างปี 2015 ถึง 2019 ซึ่งเป็นช่วงเวลาที่หน่วยงานความมั่นคงของอิสราเอลดำเนินงานภายใต้สมมติฐานเกี่ยวกับฮามาสที่สมควรได้รับการตรวจสอบอย่างรอบด้าน
ประวัติดังกล่าวไม่ได้พิสูจน์ว่าเขามีความรับผิดชอบส่วนตัวต่อเหตุการณ์ 7 ตุลาคม อย่างไรก็ตาม มันทำให้ไม่อาจหลีกเลี่ยงประเด็นที่กว้างกว่านั้นได้ นั่นคือ การสอบสวนใดก็ตามที่น่าเชื่อถือจะต้องตรวจสอบสถาบัน หลักนิยม และการตัดสินใจที่หล่อหลอมท่าทีด้านความมั่นคงของอิสราเอลมาตลอดหลายปี
การไต่สวนอย่างจริงจังไม่ควรปกป้องนักการเมือง นายพล เจ้าหน้าที่ข่าวกรอง หรืออดีตผู้นำทางทหารคนใดจากการตรวจสอบ
ดังนั้น ความเป็นอิสระ ขอบเขต และกระบวนการแต่งตั้งของคณะกรรมาธิการที่เสนอนี้จึงต้องได้รับการประเมินอย่างรอบคอบ ครอบครัวของเหยื่อเหตุการณ์ 7 ตุลาคมสมควรได้รับคำตอบ ไม่ใช่เครื่องมือทางการเมืองที่แฝงตัวมาในคราบของการเอาผิดผู้รับผิดชอบ
วาระทางนิติบัญญัติของไอเซนคอตกินขอบเขตกว้างไกลกว่าเรื่อง 7 ตุลาคมมาก
การจำกัดวาระการดำรงตำแหน่ง การเปลี่ยนแปลงการบริหารงานตุลาการ การจำกัดอำนาจฝ่ายบริหาร และการยกเลิกการปฏิรูปของรัฐบาลชุดก่อน กำลังถูกผลักดันไปพร้อมกันในขณะนี้ ในฐานะส่วนหนึ่งของความพยายามที่กว้างขึ้นในการปรับโฉมสถาบันทางการเมืองของอิสราเอล
มาตรการบางข้อในจำนวนนี้สมควรได้รับการอภิปรายอย่างจริงจังในรัฐสภา แต่การเสนอทั้งหมดพร้อมกันในขณะที่ไอเซนคอตกำลังพยายามจัดตั้งรัฐบาล ทำให้เห็นภาพอย่างชัดแจ้งว่านี่คือแคมเปญทางการเมืองที่ออกแบบมาโดยมีแกนกลางอยู่ที่การรื้อถอนมรดกของเนทันยาฮู
การต่อต้านเนทันยาฮูเป็นจุดยืนทางการเมืองที่ชอบธรรม
แต่การสร้างยุทธศาสตร์การบริหารประเทศทั้งหมดโดยมีแกนกลางอยู่ที่การกีดกันชายคนเดียวนั้นเป็นอีกเรื่องหนึ่ง
อิสราเอลเผชิญกับภัยคุกคามด้านความมั่นคง ความไม่มีเสถียรภาพในภูมิภาค การตัดสินใจทางเศรษฐกิจที่ยากลำบาก และคำถามที่ยังไม่มีคำตอบเกี่ยวกับทิศทางเชิงยุทธศาสตร์ในระยะยาวของประเทศ
ความท้าทายเหล่านี้ต้องการภาวะผู้นำที่ตั้งอยู่บนนโยบายที่สอดคล้องเป็นเอกภาพ มากกว่าความขุ่นเคืองทางการเมือง
ผลงานของเนทันยาฮูเปิดกว้างต่อการวิพากษ์วิจารณ์ แต่การเห็นต่างกับเขาไม่ได้ทำให้ชอบธรรมที่จะถือว่าการร่วมมือกับพรรคลิคุดเป็นสิ่งที่ยอมรับไม่ได้โดยเนื้อแท้ ในขณะที่กลับสำรวจการจัดเสียงในรัฐสภารูปแบบอื่นร่วมกับพรรคการเมืองที่มีจุดยืนซึ่งอาจประนีประนอมได้ยากกว่ามาก
นี่คือจุดที่การคำนวณทางการเมืองของไอเซนคอตกลายเป็นเรื่องที่น่ากังวลเป็นพิเศษ
หลังการเลือกตั้งเดือนตุลาคม 2026 ทั้งกลุ่มของเนทันยาฮูและพันธมิตรไซออนิสต์ของไอเซนคอตต่างไม่ได้เสียงข้างมากในรัฐสภา ส่งผลให้พรรคการเมืองที่นำโดยชาวอาหรับมีที่นั่งมากพอที่อาจเป็นตัวชี้ขาดว่ารัฐบาลทางเลือกจะอยู่รอดได้หรือไม่
หนึ่งในนั้นคือพรรคราอัม พรรคการเมืองแนวอิสลามนิยมที่นำโดยมันซูร์ อับบาส
ไอเซนคอตแถลงต่อสาธารณะเมื่อเดือนกันยายนว่า พรรคราอัมจะไม่ได้เข้าร่วมรัฐบาลที่เขาเป็นผู้นำ เว้นแต่จะยอมรับเงื่อนไขต่าง ๆ รวมถึงการรับรองอิสราเอลในฐานะรัฐยิวและรัฐประชาธิปไตย และการยอมรับว่าฮามาสเป็นองค์กรก่อการร้ายที่ต้องถูกทำลาย
ทว่าการกันพรรคการเมืองหนึ่งออกจากที่นั่งในคณะรัฐมนตรีนั้น ไม่เหมือนกับการปฏิเสธเสียงสนับสนุนของพรรคนั้นในรัฐสภา
รัฐบาลเสียงข้างน้อยยังคงต้องพึ่งพาเสียงจากภายนอกทางการเมืองได้ แม้พรรคที่ให้เสียงเหล่านั้นจะไม่ได้ครองตำแหน่งรัฐมนตรีใดเลยก็ตาม
ความแตกต่างนี้มีความสำคัญอย่างยิ่ง
หากไอเซนคอตปฏิเสธการจัดตั้งรัฐบาลเอกภาพร่วมกับเนทันยาฮู แต่ท้ายที่สุดกลับพึ่งพาเสียงสนับสนุนจากภายนอกของพรรคราอัมหรือพรรคร่วมอาหรับ (Joint List) เขาก็จะต้องให้คำอธิบายที่น่าเชื่อถือแก่สาธารณชนชาวอิสราเอล
การจัดเสียงเช่นนั้นจะต้องแลกมาด้วยการประนีประนอมทางการเมืองอะไรบ้าง? การตัดสินใจด้านความมั่นคงแห่งชาติเรื่องใดบ้างที่อาจตกอยู่ภายใต้แรงกดดันในรัฐสภา? และเขาจะทำให้หลักการที่ประกาศไว้สอดคล้องกับความจำเป็นในทางปฏิบัติของการรักษาตำแหน่งได้อย่างไร?
คำถามเหล่านี้เป็นคำถามเกี่ยวกับพรรคการเมือง นโยบายของพรรค และอิทธิพลที่พรรคเหล่านั้นอาจมีต่อรัฐบาล ไม่ใช่คำถามเกี่ยวกับชาติพันธุ์หรือศาสนาของพลเมืองอิสราเอล
ประเด็นไม่ได้อยู่ที่ว่าพลเมืองอาหรับควรมีส่วนร่วมในระบอบประชาธิปไตยของอิสราเอลหรือไม่ พวกเขามีสิทธิ์โดยสมบูรณ์ที่จะมีตัวแทนทางการเมือง
ประเด็นอยู่ที่ว่านายกรัฐมนตรีควรสร้างรัฐบาลที่ความอยู่รอดขึ้นอยู่กับกลุ่มการเมืองในรัฐสภาที่ปฏิเสธองค์ประกอบสำคัญของวาระด้านความมั่นคงแห่งชาติของเขาเองหรือไม่
ยังมีทางเลือกหนึ่งที่ไอเซนคอตดูเหมือนจะลังเลที่จะรับไว้ นั่นคือ การเจรจาอย่างจริงจังกับเนทันยาฮูและพรรคไซออนิสต์อื่น ๆ เพื่อจัดตั้งรัฐบาลโดยมีลำดับความสำคัญร่วมกันของชาติเป็นแกนกลาง
การเจรจาเช่นนั้นย่อมต้องอาศัยการประนีประนอมอย่างไม่ต้องสงสัย
แต่การประนีประนอมกับคู่แข่งทางการเมืองไม่ควรถูกมองโดยอัตโนมัติว่ายอมรับได้น้อยกว่าการพึ่งพาพรรคการเมืองที่มีจุดยืนแตกต่างโดยพื้นฐานในเรื่องอัตลักษณ์ของชาติและยุทธศาสตร์ด้านความมั่นคงของอิสราเอล
ประเทศนี้ได้ผ่านพ้นสงคราม การแบ่งขั้วภายใน และบาดแผลอันลึกซึ้งของชาติมาแล้ว
ผู้นำทางการเมืองของประเทศควรสามารถแยกแยะระหว่างการเป็นคู่แข่งส่วนตัวกับความรับผิดชอบของผู้นำประเทศได้
ไอเซนคอตในฐานะอดีตเสนาธิการกองทัพอิสราเอล เข้าใจดีกว่าคนส่วนใหญ่ว่าการตัดสินใจเชิงยุทธศาสตร์จะต้องถูกประเมินจากผลที่ตามมา มากกว่าแรงดึงดูดทางอารมณ์
มาตรฐานเดียวกันนี้ควรใช้กับการตัดสินใจทางการเมืองของเขาด้วย
อิสราเอลไม่อาจมีผู้นำที่นิยามตัวเองด้วยการต่อต้านเพียงอย่างเดียว
คณะกรรมาธิการไต่สวนอาจมีความจำเป็น การปฏิรูปสถาบันอาจถูกนำมาถกเถียงกันได้ ความรับผิดชอบทางการเมืองต้องคงอยู่ในฐานะหลักการประชาธิปไตย
แต่ไม่มีเป้าหมายใดในจำนวนนี้ที่จะเป็นข้ออ้างให้กับยุทธศาสตร์การบริหารประเทศซึ่งสร้างขึ้นโดยมีเป้าหมายหลักอยู่ที่การขัดขวางไม่ให้เนทันยาฮูกลับสู่ตำแหน่ง
ไอเซนคอตต้องพิสูจน์ให้เห็นว่าเขามีแผนที่เป็นไปได้จริงในการบริหารประเทศอิสราเอล ไม่ใช่เพียงสูตรคณิตศาสตร์ในรัฐสภาสำหรับเอาชนะคู่ปรับทางการเมือง
เขาควรอธิบายถึงขีดจำกัดของการจัดเสียงใด ๆ ที่อาจเกิดขึ้นร่วมกับพรรคการเมืองที่นำโดยชาวอาหรับ หลักการด้านความมั่นคงที่เขาจะไม่ยอมประนีประนอม และเหตุใดการร่วมมือกับกลุ่มของเนทันยาฮูจึงยอมรับได้น้อยกว่ารัฐบาลที่ต้องพึ่งพาเสียงสนับสนุนจากภายนอกของกลุ่มการเมืองที่มีลำดับความสำคัญของชาติตรงกันข้าม
ท้ายที่สุดแล้ว เครื่องวัดภาวะผู้นำไม่ได้อยู่ที่ว่านักการเมืองคนหนึ่งสามารถโดดเดี่ยวคู่แข่งได้มีประสิทธิภาพเพียงใด
แต่อยู่ที่ว่ารัฐบาลที่เขาสร้างขึ้นจะสามารถปกป้องประเทศ ธำรงหลักการพื้นฐานของประเทศ และตัดสินใจเรื่องยาก ๆ ได้ โดยไม่ต้องสังเวยผลประโยชน์ของชาติเพื่อความอยู่รอดในรัฐสภาหรือไม่
อิสราเอลสมควรมีรัฐบาลที่สร้างขึ้นโดยมีอนาคตของประเทศเป็นแกนกลาง ไม่ใช่รัฐบาลที่ยึดโยงกันไว้ได้ด้วยการต่อต้านเบนยามิน เนทันยาฮูเพียงอย่างเดียว
ความคิดเห็น
เพิ่มเสียงของคุณยังไม่มีความคิดเห็น